Czwarta rocznica wybuchu wojny Rosyjsko-Ukraińskiej przyniosła nie tylko polityczne podsumowania, ale także wyraźnie odmienne interpretacje tego samego konfliktu w mediach obu państw.
Teksty opublikowane dziś przez dziennik „Ukrainska Pravda” oraz rosyjską gazetę „Izwiestia” pokazują, jak odmiennie opisywana jest ta sama rzeczywistość: w jednym przypadku jako walka o przetrwanie państwa, w drugim jako element gry dyplomatycznej.
Ukraiński dziennik koncentruje się na rocznicowym wystąpieniu prezydenta Wołodymyra Zełenskiego, który przypomniał dramatyczne okoliczności rozpoczęcia inwazji 24 lutego 2022 r. Szczególne znaczenie nadano faktowi, iż Ukraina nie tylko przetrwała pierwszy, najtrudniejszy okres wojny, ale przez cały czas funkcjonuje jako suwerenne państwo, mimo że, według władz w Kijowie, celem Rosji było szybkie przejęcie kontroli nad krajem.
Symbolicznym punktem tej narracji stał się schron w centrum Kijowa, z którego w pierwszych dniach kierowano obroną i utrzymywano kontakt z zagranicznymi partnerami. Wspomnienie tego miejsca służy podkreśleniu skali zagrożenia, z jakim mierzyły się ukraińskie władze, oraz determinacji w kontynuowaniu oporu mimo realnej groźby upadku stolicy.
Istotną część materiału zajmuje przypomnienie losu ludności cywilnej oraz zniszczonych miast, takich jak Bucza, Irpień, Borodzianka czy Mariupol. W ten sposób rocznica wojny została ujęta nie tylko jako wydarzenie polityczne, ale przede wszystkim jako doświadczenie społeczne, naznaczone stratami i trwałą traumą.
Jednocześnie gazeta zwraca uwagę na przemiany, jakie zaszły w ukraińskim państwie i armii. Podkreślono rozwój zdolności obronnych, rozbudowę przemysłu zbrojeniowego oraz wzrost znaczenia własnych technologii wojskowych. W tej optyce cztery lata wojny oznaczają nie tylko zniszczenie, ale także wzmocnienie zdolności państwa do dalszej obrony.
Artykuł opisuje niemal wyłącznie determinację państwa i społeczeństwa, akcentując opór, mobilizację oraz rozwój zdolności obronnych. W materiale nie pojawiają się natomiast odniesienia do problemów wewnętrznych, które są przedmiotem debaty publicznej, takich jak trudności związane z mobilizacją nowych żołnierzy, zmęczenie społeczne przedłużającą się wojną, przypadki unikania poboru czy kwestie korupcji w strukturach państwowych i wojskowych. Pominięcie tych zagadnień wzmacnia przekaz skoncentrowany na odporności państwa i jedności społeczeństwa, pozostawiając na drugim planie wyzwania, jakie nieuchronnie towarzyszą konfliktowi o tak długim i wyniszczającym charakterze.
Odmienny stanowisko pojawia się w rosyjskim artykule, w którym głównym tematem są przygotowania do kolejnego etapu negocjacji dotyczących zakończenia konfliktu. Punkt ciężkości został przesunięty z wydarzeń na froncie na działania dyplomatyczne oraz międzynarodowe uwarunkowania rozmów.
Główny nacisk położono na rolę państw pośredniczących, w tym państw europejskich, oraz na znaczeniu dialogu jako instrumentu kształtowania przyszłego ładu politycznego. Szczególną uwagę poświęcono stanowisku Rosji, które, według tej relacji, zakłada gotowość do rozmów przy jednoczesnym uwzględnieniu własnych interesów strategicznych.
W artykule wyraźnie wyeksponowano również rolę państw zachodnich, wskazując na ich wpływ na przebieg negocjacji i stanowisko Ukrainy. Konflikt ukazany został jako element szerszego układu sił, w którym istotne znaczenie mają decyzje podejmowane nie tylko w Moskwie i Kijowie, ale także w innych stolicach.
Zauważalne jest przy tym niemal całkowite pominięcie społecznych i humanitarnych konsekwencji wojny. Uwagę skupiono przede wszystkim na mechanizmach politycznych i dyplomatycznych, które mogą doprowadzić do zmiany sytuacji międzynarodowej.
Zestawienie obu publikacji unaocznia zasadniczą różnicę w sposobie ujmowania tej samej rocznicy. W ukraińskim ujęciu wojna jawi się jako doświadczenie narodowe, którego istotą jest opór wobec agresji, pamięć o ofiarach oraz obrona niepodległości. Punkt odniesienia stanowią konkretne wydarzenia, miejsca i ludzie.
W rosyjskiej relacji konflikt funkcjonuje przede wszystkim jako zagadnienie polityczne, wpisane w proces negocjacji i relacji międzynarodowych. Akcent przesunięty został z doświadczenia społeczeństwa na poziom strategii państwowej i dyplomacji.
Oba teksty, odnosząc się do tej samej rocznicy, ukazują dwa odmienne sposoby interpretowania wojny: jeden zakorzeniony w doświadczeniu obrony i strat, drugi osadzony w logice rozmów, interesów i geopolityki.
→ I.R. Parchatkiewicz
24.02.2026
• collage: barma / Gazeta Trybunalska
• więcej tekstów autora: > tutaj
• więcej o wojnie RU-UA: > tutaj
