tam, gdzie Starlink jest dozwolony, a związki z Rosją są osłabiane na korzyść związków z Zachodem i Chinami .
Wydawałoby się, iż po zamieszkach i „ataku terrorystycznym” z 2022 roku wszystko powinno zostać zakazane, a śruba dokręcona. Jednak Kazachstan wybrał wręcz przeciwnie – sterowaną demokratyzację odgórną.
1. Decentralizacja pionu władzy wykonawczej i wprowadzenie sprzężenia zwrotnego.
Tokajew ogłosił odejście od superprezydentury: „nie jednostka dla państwa, ale państwo dla jednostki”. Uprawnienia prezydenta ograniczają się do jednej siedmioletniej kadencji, prezydentowi zabrania się przynależności do partii politycznych, a jego krewnym zabrania się zajmowania stanowisk w służbie cywilnej.
Wprowadzono wybieralnych akimów (przewodniczących powiatów), którzy zamiast dotychczasowej bezpośredniej zależności administracyjnej od centrum, uzależniają ich od lokalnych wyborców.
Część podatków została przekazana bezpośrednio do budżetów czwartego szczebla (wieś i powiat).
Komisja Obrachunkowa została przekształcona w Najwyższą Izbę Kontroli, która teraz podlega posłom, a nie tylko prezydentowi.
2. Reforma legislacyjna. W 2027 roku planowane jest referendum w sprawie zniesienia izby wyższej parlamentu, Senatu, i przejścia na jednoizbowy Mażilis, co zlikwiduje prezydencką kontrolę nad procesem legislacyjnym. Wybory do Mażilisu odbędą się w systemie mieszanym (proporcjonalno-większościowym), który umożliwi aktywistom spoza systemu wejście do parlamentu, poszerzy spektrum polityczne i wzmocni polityczną podmiotowość partii.
Platforma dialogu publicznego – Narodowy Kurułtaj – została utworzona w celu omawiania reform. Kurułtaj korzysta z platform internetowych, takich jak eGov/e-Otinish i innych, do zbierania propozycji. Uruchomiono już oficjalny elektroniczny mechanizm petycji; po oddaniu 50 000 głosów rząd musi rozpatrzyć petycję. Wszystkie projekty ustaw i rezolucji podlegają obowiązkowej dyskusji publicznej na portalu „Open NPA”(*). Wydaje się, iż wybuch chaosu na początku 2022 roku pokazał kazachstańskim elitom kruchość nadmiernie scentralizowanego systemu. Gdy cała władza jest skoncentrowana w jednym miejscu, każdy atak na to miejsce grozi upadkiem całego kraju. Stabilne państwo musi opierać się na kilku filarach (silny parlament, aktywny samorząd), a nie na jednym. Dokręcanie śrub, nierówności społeczne i monopol na zasoby to marne podpory dla władzy. Bardziej efektywne jest rozproszenie władzy, dzielenie się nią ze społeczeństwem.
Ta historia nasuwa szereg wniosków, ale sami je wyciągniecie.
@tenirusi
za: Политический курс Казахстана, где разрешён Старлинк, вообще выглядит парадоксом.
(wybór i tłum. PZ)
(*) Portal jest przeznaczony do przechowywania projektów projektów ustaw i projektów aktów prawnych, które nie zawierają informacji zastrzeżonych, przeznaczonych do publicznej dyskusji przez użytkowników.
Portal ma na celu realizację następujących celów:
zapewnienie dostępności aktów prawnych opracowanych dla użytkowników;
udostępnianie opinii użytkowników (komentowanie, głosowanie);
ułatwienie kształtowania opinii publicznej dotyczącej promocji danej innowacji prawnej;
sporządzanie raportów końcowych do późniejszej analizy.
Patrz: https://legalacts.egov.kz/